اخبار روزمعماری و شهرسازی

مهندس/ مرور زمان در مسؤولیت مهندسان/ آیا این مسؤولیت دایمی است یا محدود به دورانی مشخص؟

مهندسان به دلیل اهمیت و کاربردی بودن حرفه ‏ی خود با سه نوع مسؤولیت مدنی، کیفری و حرفه ای روبرو می‌‌باشند.

مرور زمان در مسؤولیت مهندسان

اهمیت و کاربردی بودن حرفه‏ ی مهندس ی، آنها را از دیدگاه حقوقی، در برابر سه نوع مسؤولیت مدنی، کیفری و حرفه ای قرار می دهد.

سوال پیش رو این است که آیا این مسؤولیت دایمی است یا محدود به دورانی مشخص؟

عموما مدت مسؤولیت باید با مدت زمان بیمه، عمر مفید مصالح و یا مدت توافق شده در قرارداد تناسب داشته باشد.

در این نوشتار سعی شده است که با بررسی تطبیقی حقوق کشورهای مختلفی مانند:

کشورهای اتحادیه اروپا، انگلستان، امریکا، استرالیا و … لزوم تعریف چنین بازه زمانی در نظام حقوقی ایران تبیین و معیارهایی برای آن پیشنهاد شود.

مهندسان به دلیل اهمیت و کاربردی بودن حرفه ‏ی خود با سه نوع مسؤولیت مدنی، کیفری و حرفه ای روبرو می‌‌باشند.

حال سوال پیش رو این است که آیا این مسؤولیت دایمی است یا باید محدود به دوران مشخصی باشد؟

عموما مدت مسؤولیت باید تناسبی با مدت زمان بیمه، عمر مفید مصالح و یا مدت توافق شده در قرارداد داشته باشد.

در این نوشتار سعی شده است که:

با بررسی تطبیقی حقوق کشورهای مختلف از جمله:

کشورهای اتحادیه اروپا، انگلستان، امریکا، استرالیا و … به معیاری برای لزوم تعریف چنین بازه زمانی در نظام حقوقی ایران دست یافته شود.

مسؤولیت عبارت است:

از رابطه‌‌ی حقوقی ناشی از فعل یا ترک فعل زیان آور.

این رابطه با ایفای تعهد مسؤول و یا مجازات او زایل می‏گردد .

 

مفهوم مسؤولیت از مبانی نظام حقوقی ماست ،

که با حذف آن تمام ساختار حقوقی فرو می‏ریزد .

 

در حقوق ایران، هر کس زیانی به دیگری وارد آورد، طبق قاعده عقلی و فقه ای لا ضرر و لا ضرار، باید آن را جبران کند.

مهندس به دلیل اهمیت و کاربردی بودن حرفه ‏ی خود با سه نوع مسؤولیت:

مدنی، کیفری و حرفه ای (بدلیل وابستگی به سازمان نظام مهندسی ) روبرو می‌‌باشند.

تصمیمات آنان باید از هرگونه عیب و ایرادی خالی باشد.

بر اساس قوانین و رویه ‏ی قضایی ایران در قراردادهای بین کارفرما و مهندس شرط عدم مسؤولیت موجه نیست .

 

مهندس ساختمان با توجه به معیارهای قانونی و استانداردهای حرف ه‏ای مسؤولِ نتیجه‏ ی اقدامات خود می‌باشد .

 

طبق قانون ساخت و ساز مسکن فرانسه، متخلف که می‏تواند استفاده کننده‏ ی زمین، شخص ذینفع در فعالیت‏های ساختمانی، مهندس معمار،کارفرما یا هر شخص مسؤول در حوزه‌‏ی عملیات ساختمانی را شامل شود.

در صورت تخلف از مقررات، به جریمه‏ ی چهل و پنج هزار یورویی محکوم خواهد شد.

تکرار جرم، مجازات نقدی هفتاد و پنج هزار یورویی و حبس به مدت ۶ ماه را می‏تواند در پی داشته باشد.

اما در این خصوص سؤالاتی به اذهان متبادر می‌شود.

آیا این مسؤولیت دایمی است و حتی پس از فوت مهندس ساختمان برای بازماندگان وی برجا می ماند؟

یا این مسؤولیت باید محدود به دوران مشخصی باشد؟

در صورتی که عمر مفید ساختمان برای مثال ۱۰ تا ۱۵ سال است.

چطور می‏توان مهندس ناظر را تا ۲۵ سال پس از پایان عمر مفید ساختمان مسؤول دانست؟

چگونه می توان مهندس ناظر گاز را بصورت مادام العمر مسؤول تلقی کرد.

در حالی که مالکان بعد از اتمام لوله کشی گاز ساختمان و تأیید آن توسط مهندس ناظر، مسیرهای لوله‌کشی گاز و جانمایی لوازم گازسوز را تغییر داده ‏اند؟

تعهدات مهندسان در زمینه‌ی طراحی، نظارت و یا اجرا در ساختمانها تا چه زمانی و تحت چه شرایطی معتبر است .

آنان تا چه میزان باید پاسخگو و مسؤول باشند.

 

اهمیت پاسخ این سؤالات هنگامی بیشتر می‏شود که بدانیم در اجرای یک ساختمان عناصر و عوامل نسبتاً زیادی مؤثر هستند .

 

کنترل بسیاری از آنها از عهده‌ی مهندسان خارج است.

همچنین مهندسان بعد از اتمام ساختمان بر نحوه‌ی استفاده و یا بهره برداری از حاصل کار خود هیچ نظارتی ندارند .

درتغییرات و یا تعمیرات احتمالی بعدی ساختمان نیز نقشی ندارند و نمی‌توانند بر صحت و یا سقم روند آن کنترلی را اعمال نمایند.

 

مهندس/ مرور زمان در مسؤولیت مهندسان/ آیا این مسؤولیت دایمی است یا محدود به دورانی مشخص؟
مهندس/ مرور زمان در مسؤولیت مهندسان/ آیا این مسؤولیت دایمی است یا محدود به دورانی مشخص؟

 

به همین منظور در تمامی سیستم های حقوقی دنیا در زمینه‏ ی مسؤولیت مهندس، مرور زمان به نحوی در قوانین و یا رویه‏ی قضایی پیش بینی شده است.

اگر بخواهیم تعریفی ساده از مرور زمان ارائه دهیم، باید بگوییم مرور زمان عبارت است از:

این كه پس از گذشت مدتی از وقوع جرم، تعقیب كیفری یا صدور حكم مجازات و یا اجرای آن صورت نخواهد گرفت.

در ایران تا سال ۱۳۵۷ به استناد مواد ۴۹ تا ۵۳ قانون مجازات عمومی مرور زمان در كلیه‏ ی جرایم اعمال می‏شد؛

اما پس از پیروزی انقلاب اسلامی مرور زمان به دلیل مخالفت با شرع از نظام جزایی حذف گردید.

لكن به تدریج با توجه به مشكلات اجرائی و قضائی در برخی از موارد مورد تأیید قرار گرفت که،

نمونه‏ ی بارز آن در قانون مجازات اسلامی سال ۹۲ یافت می شود.

با توجه به تعریف ارائه شده، مرور زمان كیفری در دعاوی مسؤولیت علیه مهندس به سه نوع تقسیم می‏شود…

ارادتمند ناصر کاوه

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن
بستن